«گردشگری معدنی»؛ سفر به جهان ناشناخته معادن متروکه«گردشگری معدنی» تجربه‌ای متفاوت از گردشگری، فرصتی برای آشنایی با ناشناخته‌های منابع زیرزمینی و تجهیزات غول‌آسای معادن فعال و سفری هیجان‌انگیز در تاریخ معادن متروکه و باستانی است که علاوه بر معرفی مقاصد جدید گردشگری، برای فعالان این صنعت اشتغال و درآمد پایدار ایجاد می‌کند.

به گزارش گروه فرهنگی ایرنا، علی‌اصغر مونسان وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی به‌تازگی با انتشار تصاویری از انگوران به‌ عنوان بزرگترین مجتمع معدنی-گردشگری سرب و روی خاورمیانه در ماه‌نشان در استان زنجان که در روزهای نخست فصل زمستان سفیدپوش شده است، بار دیگر توجه فعالان گردشگری را به معرفی و برنامه‌ریزی برای توسعه گردشگری معدن در کشور جلب کرد.

ناشناخته‌هایی از دل زمین، کانی‌ها و آنچه از حفاری‌ ابزارآلات و تجهیزات اکتشاف به‌دست می‌آید، ماشین‌های غول‌آسای حمل‌و نقل، معدن‌کارانی سخت‌کوش با خاطراتی که از دنیای حفاری در معدن و تبدیل‌شدن یک مجتمع به کارگاه تولیدی و صنعتی در مقیاس بزرگ و حتی معادن متروکه با گذشته‌های تاریخی و باستانی، تجربه‌ای شگرف را با عنوان گردشگری معدن پیش‌روی علاقه‌مندان به سفر و کشف ناشناحته‌ها می‌گذارد.

امروزه در دنیا معمولا پس از اتمام فعالیت و پایان ذخایر معادن مجموعه اقداماتی چون بازسازی، تغییر کاربری به مراکز تفسیر میراث گردشگری و استفاده از خدمات راهنمایان بوم‌گردشگری و زمین‌گردشگری (ژئوتوریسم) صورت می‌گیرد تا این محل‌ها به مکانی برای بازدید گردشگران و برگزاری تورهای گردشگری معدن تبدیل ‌شود. بهره‌بردن از دانش و تجربه راهنمایان زمین‌گردشگری، معدن‌کاران بازنشسته، کارشناسان معادن و کارشناسان سنگ‌ها و کانی‌ها، این بازدیدها را به گردشی هدفمند، لذت‌بخش، هیجان انگیز و آگاهی‌بخش تبدیل خواهد کرد.

حیات بسیاری از شهرها و جوامع به‌ وجود منابع زیرزمینی، طبیعی، کانی‌ها و معادن فعال وابسته است که معیشت ساکنان هر منطقه را تامین می‌کنند. معمولا پس از اتمام فعالیت معدنی و پایان حیات معدن، ساکنان محلی در پی یافتن کار و منبع درآمد دیگر راهی‌های شهرهای اطراف می‌شوند که نتیجه آن چیزی جز چهره‌ای نازیبا از معدنی متروک و روستاها و شهرهای خالی از سکنه، نیست.

 ماه‌نشان زنجان- ایران سرزمین با تنوع منابع معدنی و کانی‌ها

معادن متروکه و فعال زمینه‌ای برای درآمد پایدار گردشگری

معدن و معدن‌کاری علاوه‌ بر تاثیر مثبت اقتصادی و ایجاد اشتغال با توجه به تاریخچه‌ای که دارد، از قدمت معدن گرفته تا روش‌ها و ابزار حفاری، به مرور به بخشی از میراث تاریخی، فرهنگی و اجتماعی یک سرزمین‌ نیز تبدیل شده است؛ از طرفی تغییر سلیقه گردشگران و علاقه آنان به کشف مقصدهای جدید، می‌تواند انگیزه مهمی برای بهره‌برداری از معادن در ارائه خدمات به گردشگران شود.

معادنی که هزاران سال قدمت دارند و از تاریخچه تا روش‌ها و ابزار حفاری آنها، گردشگران را به کشف تجربه‌ای جدید علاقه‌مند می‌کند، در ایران و جهان کم نیست. وجود معادن متعدد در ایران اعم از معادن متروکه و فعال زمینه‌ای برای ایجاد شغل و درآمد پایدار در گردشگری است.

معادن متروکه به معادنی گفته می‌شود که دست‌کم به‌مدت پنج سال غیرفعال بوده‌اند. به‌دلیل نامناسب بودن وضعیت بازار، به اتمام رسیدن ذخایر معدنی، کاهش عیار مواد معدنی، پایین بودن کیفیت مواد معدنی یا عدم توجیه اقتصادی بهره‌برداری، ادامه فعالیت آنها متوقف شده و به‌حالت متروک درآمده‌اند، که خود به دو دسته معادنی که ذخیره آن‌ها به اتمام رسیده و معادنی که هنوز ذخیره معدنی دارند، اما ادامه فعالیت و استخراج مواد از آن مقرون به‌صرفه نیست، تقسیم می‌شوند.

معادن روباز مس، آهن، سرب و روی، گهرسنگ‌ها، طلا و فیروزه و سنگ‌های ساختمانی و تزیینی، در صورت بهره‌برداری اصولی در راستای ترویج صنعت گردشگری، می‌توانند به مقاصد ارزشمندی برای بازدید گردشگران تبدیل شوند که در آنها امکان بازدید از فرایند کاوش، فعالیت‌های آموزشی و تحقیقاتی، تجربه کاوش و استخراج، آشنایی با ماشین‌آلات و ابزار کار و نحوه استفاده از آن، ایجاد موزه معادن و مراکز تفسیر میراث گردشگری و به خدمت گرفتن افراد متخصص و جویای کار وجود خواهد داشت.

ایران با معادنی با قدمت چندهزار سال

ایران، سرزمینی با تنوع بی‌نظیر از منابع و کانی‌ها با معادن مختلف فعال و متروکه با قدمت چندهزار ساله‌ها است که ظرفیت جدید گردشگری معدنی در زنجیره ارزش و کسب و کار صنعت گردشگری محسوب می‌شود. آشنایی با ابزار و آلات اکتشاف و حفاریِ معادن از دوران باستان در معادن متروکه تا ابزار نوین کاوش در معادن امروزی، از جاذبه های این نوع گردشگری است.

آشنایی با منابع اولیه صنایع مهم کشور و سنگ‌های گران‌بها که از دل زمین استخراج می‌شوند، شناخت میراث‌تاریخی و آشنایی با یک یا چند دوره زمین‌شناسی، علاوه بر جذابیت، قابلیت تبدیل یک معدن به ‌مقصدی برای بازدید گردشگران و کسب درآمد پایدار برای مردم منطقه را داراست.

مشاهده انواع کانی‌ها و سنگ‌ها به‌ویژه سنگ‌های قیمتی و جواهر، حضور در معادن روباز و یا زیرزمینی، بازدید از روش‌های اکتشاف و استخراج آنها، عبور از تونل زیرزمینی، تماشای ماشین‌آلات استخراج از معادن و حمل و نقل برای مردم و گردشگران جذابیت خاصی دارد.

در کنار همه این ویژگی‌ها توجه به ظرفیت بکر میراث‌طبیعی و پدیده‌های جذاب طبیعت زنده و غیرزنده در مناطق مختلف کشور، شناسایی و بهادادن به معادن به‌ واسطه داشتن پیشینه بسیار طولانی و تنوع معدن‌کاری فرصتی مناسب برای گردشگری، اشتغال‌زایی و توسعه اقتصادی در کنار بهره‌برداری از معادن در ایران خواهد بود.

 انگوران ؛ نخستین مجتمع معدنی گردشگری کشور در استان زنجان

انگوران؛ بزرگترین مجتمع معدنی _گردشگری سرب و روی خاورمیانه

انگوران به عنوان بزرگترین مجتمع معدنی-گردشگری سرب و روی خاورمیانه، ظرفیتی نهفته از جاذبه گردشگری در ماه‌نشان استان زنجان از معادن فعال کشور و بزرگترین مجتمع معدنی سرب و روی خاورمیانه است که خرداد ماه ۹۹ به عنوان نخستین مجتمع معدنی گردشگری کشور مجوز فعالیت برای بازدید گردشگران را دریافت کرد و با توجه به آماده‌سازی واحدهای اقامت و اسکان، می‌تواند در شرایط پساکرونا، به عنوان یکی از مقاصد پربازدید گردشگرانی که به استان زنجان می روند، قرار گیرد.

ماه‌نشان که از قطب‌های معدنی استان زنجان است، غنی‌ترین معدن سرب و روی خاورمیانه و تنها معدن طلای فعال استان زنجان را در خود جای داده است که با وجود برخورداری از آثار تاریخی و جاذبه‌های طبیعی و گردشگری، می‌تواند زمینه را برای جذب و ورود سرمایه‌گذار در قسمت‌های مختلف کشاورزی، معدنی، آبزی‌پروری، بوم‌گردی، ایجاد موزه و گردشگری منطقه را فراهم کند.

مجتمع انگوران بزرگترین معدن سرب و روی در خاورمیانه و دارای معدن سنگ عظیم تراورتن و معدن زیرزمینی با دو تونل به طول تقریبی هر کدام ۱۲۰۰ متر هم‌جوار است؛ همچنین تلاقی با ورودی ییلاق ماه‌نشان بر اساس وضعیت کوهستانی منطقه که تنها راه ورود و خروج عشایر از این مسیر است و قرار گرفتن در مسیر راه زنجان به تکاب و بنای تاریخی تخت سلیمان قرار دارد، از مزیت‌های ویژه انگوران برای جذب گردشگری و هدف مقصد معدنی-گردشگری در کشور است.

در نزدیکی معدن انگوران، کارخانه بزرگ کالسیمین وجود دارد که مواد اولیه استخراجی را از مجتمع انگوران با روپ‌وی (تله کابین) به طول تقریبی ۲۰ کیلومتر تا کارخانه حمل می‌کند که در آینده گردشگران می‌توانند با این تله‌کابین بخشی از مسیر را طی و بر فراز طبیعت زیبای منطقه ماه‌نشان و انگوران را مشاهده کنند.

 

پایان کانی‌ها پایان حیات معدن نیست

اکنون با توسعه گردشگری معدنی، پایان استخراج منابع و کانی‌ها دیگر پایان حیات یک معدن نیست و دیگر معدن به پدیده‌ای متروک و آسیب‌زا در کنار شهرها و روستاها تبدیل نمی‌شود، بلکه با تغییر و تحول و جان‌بخشی مجدد به یک کالبد به ظاهر بی‌روح، و ایجاد منابع اشتغال و درآمد، علاوه بر اینکه می‌توان از بروز آسیب‌های محیط‌زیستی، اجتماعی و اقتصادی جلوگیری کرد می‌توان معدن را به محلی برای گردشگری معدنی تغییر کاربری داد، برنامه‌ای که در بیشتر کشورهای دنیا برای معادن متروک و فعال، عملیاتی شده است.

پژوهش‌ها نشان می‌دهد ۲۰ معدن در کشور از قابلیت و ظرفیت اجرای گردشگری معدنی برخوردار هستند؛ به طور مثال معدن زیرزمینی نخلک در استان اصفهان حدود ۲هزار سال قدمت دارد و در محل این معدن آثار باستانی قرار گرفته که پیشینه آن به دوران ساسانی می‌رسد؛ در کنار چنین جذابیت‌های صنعتی، طبیعی و تاریخی، سفر به عمق ۲۳۰متری زمین اتفاقی است که فقط در این معدن زیرزمینی تجربه خواهد شد.

معدن پتاس خور و بیابانک در اصفهان، معدن نمک گرمسار، معدن فلورین در سوادکوه مازندران، معدن فیروزه نیشابور قدیمی‌ترین معدن فعال جهان، معادن سرب و روی در نخلک انارک در نایین با سابقه حفاری معدنی ۲هزار ساله را می توان از معادنی با ظرفیت بالقوه گردشگرپذیری نام برد.

 

 معدن فیروزه نیشابور با حدود ۶۳۰۰ سال قدمت پیرترین معدن فعال جهان
۱۸ دی ۱۳۹۹،‏ ۸:۳۰ - کد خبر: 84160084

مردم خور و بیابانک در استان اصفهان خانه های خود را با گاز فشرده طبیعی یا سی ان جی گرم می کنند.
 
 
به گزارش خبرگزاری صداوسیما ، مرکزاصفهان مدیر عامل شرکت گاز استان گفت: فاصله ۲۸۰ کیلومتری خط شبکه سراسری و بعد مسافت و نیاز مبرم مردم خور و بیابانک به گاز باعث گازرسانی به روش سی ان جی به مردم این شهر شد.
سید مصطفی علوی افزود: از سال ۹۷  گازرسانی به روش سی ان جی با ساخت و راه اندازی یک ایستگاه مادر در نزدیکترین نقطه به خط شبکه سراسری در نایین آغاز و پس از آن ۶ ایستگاه دختر در شهر‌های خور و بیابانک، فرخی، جندق، چوپانان، انارک و چاه ملک مستقر شد.
وی گفت: روزانه به ویژه در فصل زمستان بیش از ۹۰ هزار متر مکعب گاز با مخازن نصب در خودرو با ۲۲ دستگاه خودروی کشنده گاز رسانی را انجام می‌دهند.
خور و بیابانک با حدود ۲۰ هزار نفر جمعیت در شرق استان اصفهان، پیش از این از نفت، کپسول گاز و گازوییل استفاده می‌کردند. این شهرستان ۶ هزار و ۵۰۰ نفر مشترک گاز دارد.
(کد خبر: ۲۹۷۰۴۷۵ - ۱۰ دی ۱۳۹۹ - ۰۹:۵۸)
 

مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان گفت: از ۳۴ حادثه‌ای که در کشور شناخته شده است در استان اصفهان ۲۴ نوع حادثه در طرح خطرپذیری شناسایی شده است. منصور شیشه‌فروش امروز در گفت‌وگو با خبرنگار فارس در اصفهان، با اشاره به اینکه ۵ دی ماه روز ایمنی در برابر زلزله و کاهش اثرات بلایای طبیعی نامگذاری شده است، اظهار داشت: شعار امسال هفته ایمنی «حکمرانی خوب در کاهش ریسک بلایا» نامگذاری شده است.

وی با بیان اینکه ۵ دی ماه یادآور زلزله بزرگ بم است، افزود: سیاست‌هایی استان اصفهان در خصوص پیشگیری و کنترل بلایا مانند گسترش و تقویت مطالعات علمی و پژوهشی دارد که در این زمینه طرح خطرپذیری استان اصفهان با هدف شناسایی حوادثی که احتمال وقوع دارد، تهیه شده است... 

نصب ۵۳ دستگاه شتاب‌نگار در سطح استان اصفهان

مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان با اشاره به اینکه امسال در ۸ آذر ماه حدود ۸۳۰ هزار دانش‌آموز از طریق شبکه شاد مانور زلزله را اجرا کردند و پناه‌گیری در برابر زلزله را تمرین کردند، بیان کرد: تمام دستگاه‌ها باید امکانات لازم را در برابر پیگشیری از حوادث و کاهش خطر تهیه کنند.

وی با بیان اینکه ۵۳ دستگاه شتاب‌نگار در سطح استان اصفهان نصب شده که ۱۲ دستگاه آنلاین است، گفت: مقرر شده است که راه و شهرسازی طبق قانون مدیریت بحران با هماهنگی مرکز تحقیقات راه و مسکن نقشه حریم گسل‌ها را با اولویت شهر اصفهان تهیه کند تا نحوه ساخت و ساز در حریم آن‌ها مشخص شود.

شیشه‌فروش با تأکید بر اینکه ارزیابی ایمنی ساختمان‌های مهم بلندمرتبه در برابر حریق، زلزله و فرونشست باید انجام شود، افزود: ارزیابی و آسیب‌پذیری و اولویت‌بندی سیستم‌های حمل و نقل ریلی و جاده‌ای از نظر زلزله، فروریزش از برنامه‌های راه و شهرسازی است.

مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان با بیان اینکه همه دستگاه‌های خدماتی باید سیستم‌ها و شریان‌های حیاتی مانند آب، برق و گاز، خطوط لوله نفت و گاز و فاضلاب را در برابر خطر زلزله و فرونشست زمین ایمن کنند، عنوان کرد: ۹ ایستگاه لرزه‌نگاری در مناطق مختلف استان اصفهان ایجاد شده است.

وی ادامه داد: پایگاه لرزه‌نگاری اصفهان یکی از پایگاه‌های مهم کشور است با توجه به اینکه اصفهان معین تهران در مدیریت بحران است، این پایگاه‌ها لرزه‌ها را در منطقه قمصر، بادرود، انارک، کومه، خور، سجزی، کله‌رود، منطقه زاینده‌رود، شهرضا و جرقویه ثبت می‌کند.

اجرای ۱۲هزار هکتار طرح منابع طبیعی دراصفهان نهضتی از تلاش و توسعهاجرای طرح‌های منابع طبیعی و آبخیزداری در ۱۲ هزار و ۳۰۵ هکتار عرصه ‌های طبیعی اصفهان در دولت دوازدهم علاوه بر جهش قابل توجه در توسعه و حفاظت این گنجینه‌های ارزشمند نقش موثری در کاهش انتشار ریزگردها و سیلابها و حفاظت از آب و خاک دارد.

به گزارش ایرنا، منابع طبیعی از جنگل‌ها، مراتع، دشت‌ و بیابان گرفته تا کوهستان‌ها و رودخانه‌ها همه و همه امانتی گرانبها در دست انسان‌ها هستند که ضمن حفاظت و جلوگیری از آنها باید برای استفاده بهینه و ماندگاری آنها تلاش کرد...

تخصیص ۱۰۵ میلیارد ریال برای بیابان‌زدایی 

مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان درباره طرح‌های بیابان‌زدایی این خطه اظهارداشت: ۱۰۵ میلیارد ریال امسال برای اجرای طرح‌های بیابان‌زدایی در این استان اختصاص یافت که برای مقابله با کانون‌های گرد و غبار در قالب فعالیت‌هایی نظیر در راستای نهال کاری و کشت گیاهان مقاوم به خشکی، مالچ پاشی و مدیریت روان‌آب‌ها هزینه‌ می‌شود.

وی افزود: امسال ۹۰۰ هکتار نهال‌کاری در شهرستان‌های اصفهان، آران و بیدگل و انارک انجام خواهد شد همچنین آبیاری و مراقبت از ۲ هزار هکتار از جنگل‌های دست کاشت و یک هزار هکتار از روان آب‌ها در سال جاری انجام خواهد شد.

مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان با بیان اینکه سال گذشته اقدامات ارزشمندی در زمینه نهال کاری و مالچ پاشی انجام شد و همچنان ادامه دارد، بیان کرد: سال گذشته به صورت ویژه ۱۹ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان در زمینه نهال کاری در یک هزار و ۴۸۰ هکتار از عرصه‌های بیابانی استان در اصفهان، برخوار و نایین اختصاص یافت.
(۲ دی ۱۳۹۹،‏ ۶:۵۸ - کد خبر: 84144290)

مقالات دیگر...