امروز: شنبه 02 تیر 1397 برابر با 23 جون 2018

دوشنبه, 24 فروردين 1394 10:43
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما (واحد مرکزی خبر) رییس اداره بهره برداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان اصفهان امروز گفت: برداشت ریواس تا اواسط خرداد در مناطق کوهستانی این استان ادامه دارد.
آقای میر طالبی با اشاره به اینکه بیشترین برداشت این گیاه از مناطق کوهستانی انارک شهرستان نایین،بوئین میاندشت و فریدن برداشت می شود افزود: پیس بینی می شود بیش از 11 و نیم تن ریواس از مناطق کوهستانی استان اصفهان برداشت شود.
وی گفت : علاوه بر انارک، در شهرستان های سمیرم ،تیران و کرون ،گلپایگان ،فریدن ،چادگان و میمه و نطنز،فریدون شهر ،بوئین میاندشت نیز این گیاه به صورت طبیعی می روید.
رییس اداره بهره برداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیز داری استان اصفهان با بیان اینکه 41 هزار هکتار از اراضی استان اصفهان رویشگاه مفید و طبیعی این گیاه است افزود :‌ این گیاه در ارتفاعات سه هزار متر از سطح دریا و مناطق کوهستانی با بارندگی 250 میلی متر به بالا می روید.
ریواس یا ریباس یا ریواج گیاهی علفی از تیره ترشک ها و دارای ساقه های هوایی و برگ های آن محتوی مواد ذخیره ای و اسیدی است. ریواس سرشار از ویتامین های A و B و c ، کلسیم، سدیم و پتاسیم است.
ریواس در درمان یرقان، خونریزی روده ای، ورم ملتحمه ی چشم، جراحات ناشی از ضربات و صدمات جسمانی، زخم های چرکی سطحی و سوختگی های حرارتی کاربرد دارد اما برای افرادی که سنگ کلیه دارند مضر است.
این گیاه به صورت خام مصرف و از آن رب هم تهیه می شود .
( 1394\01\23 - 12:54 PM)
دوشنبه, 10 فروردين 1394 20:13
بارش برف و باران در پاییز و زمستان سال 93 در بیابان های انارک که به عنوان مراتع چرای گوسفندان دامداران انارک می باشد خیلی کم بود. جفت گیری زودتر از موعد گوسفندان مزید بر علت شد تا در شروع سال 94 دام های بزرگ با کمیود علوفه مواجه شده و تلفات بالا رود. اینک دامداران در حال کوچ از منطقه انارک و حرکت به سوی مناطق مساعد می باشند.
بر خلاف سال های گذشته بیابان هنوز سبز نشده است و در گردش های خانوادگی از "انغوزه"، "ریواس" و  در تپه های خاکی اثری از "پرپولوک" نمی باشد.

جمعه, 07 فروردين 1394 11:32
دیشب 6 فروردین باد سختی از سوی نایین وزیدن گرفت که همراه با کاهش دما و سردی هوا بود. به قول انارکی ها "هیلک وا تاک نیشا". اما صبح بارش باران را داشتیم که هنوز هم جسته و گریخته می بارد. امیدواریم این بارش در درنجیل هم بوده باشد و به جز صحرا برای آب انارک هم سودی داشته باشد.
آب سد منابع طبیعی سرریز شود و به سد اصلی برسد. هنوز تردید در مورد اینکه آبی که در سد منابع طبیعی جمع می شود و زودتر از انتظار فرو می رود و با توجه به شیستی بودن زمین های انارک از جایی به جز انارک سر در می آورد وجود دارد.
بر خلاف زمستان که بارندگی ناچیزی داشتیم بارندگی بهار تاکنون رضایت بخش بوده است.
شنبه, 23 اسفند 1393 21:00
طبيعت اصفهان٬ این شهرلاجوردی که چونان نگارستانی دلپذیر٬ و مرواریدی گرانبها و بیبدیل در مرکز فلات ایران زمين خوش میدرخشد٬ در عصر ماشينی امروز که رشد قارچ گونه صنایع آلاینده محيط زیست انسان و موجودات زنده را به خطر انداخته بر خلاف زاینده رودش هنوز زنده است.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) منطقه اصفهان٬ در فصلی از تاریخ که خطرات ناشی از آلودگی هوا و آب و زمين نگرانی عموم ملل جهان را برانگيخته است و آینده ای تاریک را برای ابناء بشر به تصویر میکشاند٬ اصفهان این صنعتی ترین شهر ایران نيز از مواهب طبيعی و دست ساز انسان بی بهره نمانده و نمونه هایی بسياری از آن در گوشه و کنار این استان دیده میشود.
پناهگاه حيات وحش عباس آباد: ابتدا در سال 1384 به عنوان منطقه شکار ممنوع و سپس در سال 1388 به عنوان پناهگاه حيات وحش ارتقاء سطح یافت و آگهی آن در روزنامه رسمی کشور درج شد. این منطقه با وسعت حدود 305 هزار هکتار در 100 کيلومتری شمال شرق شهر نایين واقع شده است.
رشته کوه عظيم و بلند این منطقه با چشم اندازهای بدیع و زیبا٬ شامل 48 درصد کوهستانهای صخره ای و صعب العبور با قلل مرتفع و با شکوه و تپه ماهورهای وسيع، 43 درصد دشتها٬ شش درصد زیستگاههای ماسه ای و تاغزارها و سه درصد اراضی سيلابی و آبی در پهنه فلات مرکزی ایران چشم انداز متفاوتی و شرایط زیست محيطی متغيری را باعث شده و به تبع آن متنوع ترین زیستگاه ها را به لحاظ ميکروکليماهای محلی فراهم آورده است.
حيات وحش آن شامل 43 گونه پستاندار، 89 گونه پرنده دائمی، 179 گونه پرنده مهاجر و فصلی، 24 گونه خزنده٬ برخی دوزیستان و طيف وسيعی از بندپایان بوده که به عنوان ذخایر ارزشمند و متنوع ژنتيکی محسوب میشود. این پناهگاه٬ دارای جمعيت های قابل توجهی از گونه های مهم٬ کمياب و یا در خطر انقراض در سطح ملی٬ مانند هوبره٬ یوز پلنگ٬ پلنگ٬ شاه روباه٬ جبير٬ گربه شنی٬ کاراکال٬ زاغ بور٬ شاهين٬ بحری٬ بالابان٬ عقاب طلایی٬ دليجه٬ بوف٬ روباه شنی٬ وارانوس٬ خانواده افعی ها و... که مورد توجه ویژه سازمان های بين المللی و ضميمه فهرست سرخ نيز هستند٬ بوده و مطلوب ترین زیستگاه های توليد مثل و زاد آوری آنها در کشور است.
پناهگاه حيات وحش عباس آباد با موقعيت منحصر به فرد در مرکز زیستگاه های یوز پلنگ کشور و در مرکز ثقل شبکه مناطق حفاظت شده چهارگانه نقش حساس ارتباطی داشته و علاوه بر اهميت سرشار ذاتی و بومی٬ به لحاظ این ویژگی "کریدور حيات" محسوب میشود.
(کد خبر: 93122313490 شنبه ۲۳ اسفند ۱۳۹۳ - ۱۵:۲۵)
چهارشنبه, 16 اسفند 1396 13:49
انارک نیوز - سبزه كه نمادی از تولد و رشد است، عضوی جدایی‌ناپذیر و همیشگی در سفره هفت‌سین ما ایرانی‌ها است؛ سفره‌ای كه به مناسبت نوروز در خانه تمام ایرانی‌ها حتی آن‌هایی كه در كشورهای خارجی زندگی می‌كنند برپا می‌شود. اما چگونه می‌توان با استفاده از یك بذر ساده به چنین زیبایی دست یافت؟ این كار واقعا سخت نیست و زنان ایرانی خودشان چند روز پیش از شروع نوروز دست به كار شده و به قول معروف سبزه می‌اندازند.
انداختن سبزه هزینه زیادی در برندارد و هم‌چنین وقت زیادی از شما نمی‌گیرد. خود بذرها می‌خواهند كه بزرگ شوند و رشد كنند و خیلی سخت است كه شما آن‌ها را از این كار ناامید كنید.
خب چگونه باید این كار را انجام داد؟ خیلی ساده است.  برای انجام این كار نیاز به وسایل و موادی دارید تا با تهیه آن‌ها و ایجاد شرایط مناسب بتوانید سبزه‌ای پرپشت و زیبا را برای سفره هفت‌سین خود آماده كنید. این مواد و وسایل به شرح زیر است:
یك‌چهارم یا نصف فنجان دانه گندم و یا دانه عدس (اگر در مورد انتخاب یكی از این دو ماده تردید دارید بهتر است بدانید كه دانه‌های گندم خیلی صاف رشد می‌كنند در حالی كه دانه‌های عدس دارای حالتی مدور و بی‌نظم هستند).
هر نوع ظرفی كه دوست دارید: برای مثال یك ظرف شیشه‌ای دهن‌گشاد، یك بشقاب بزرگ، یا یك كاسه كم‌عمق. (تنها نكته‌ای كه در مورد انتخاب ظرف برای پرورش سبزه باید به آن دقت كنید این است كه ظرف شما باید به گونه‌ای باشد كه دانه‌ها و بذرها در آن نور كافی دریافت كنند و در برابر آب دادن‌ها متمادی دوام داشته باشند. انواع ظروف غذا (البته نوع كم‌عمق آن‌ها) بهترین گزینه برای این كار هستند).
چندین برگ دستمال كاغذی.
آب و نور خورشید.
نكته مهم: سبزه را نباید بیش از حد آب دهید. این كار باعث از بین رفتن بذرها و دانه‌ها شده و اشتباه بزرگی است. نكته مهم هنگام سبزه انداختن و پرورش بذرها این است كه بدانید قرار نیست آن‌ها را از آب پر كنید بلكه باید آن‌ها را به گونه‌ای آب دهید كه آب كم‌كم و چكه‌چكه وارد ظرف شود. باید بدانید كه قرار است دانه‌ها همیشه مرطوب باشند نه این‌كه همیشه خیس و پر از آب باشند. اگر شما به اشتباه ظرف را بیش از حد پر از آب كردید، كمی آن را كج كنید تا آب اضافی از آن خارج شود.

حال به تصاویر به ترتیب از چپ به راست توجه نمایید.
بذرها و دانه‌ها را به مدت 24 تا 48 ساعت خیس كنید. آب ظرف را یك تا سه بار در طول روز تعویض كنید.
پس از آن دانه‌ها را که حدود نیم سانتی متر جوانه رده است روی پارچه ای که آب را برچیند پهن و کمی خشك كنید.
در همین حین دستمال کاغذی را مانند پاکت پستی تا کنید و دوباره تا را مانند قبل از تا زدن باز نمایید. و  دانه ها را روی دستمال كاغدی در وجه لوزی شکل پهن نمایید. سپس تاها را روی دانه ها برگردانید تا مانند یک پاکت پستی بسته شده بنظر آید.
دستمال كاغذی در این حالت باید كمی مرطوب باشد. اگر این‌گونه نبود آن را كمی با آب خیس كنید.
دانه‌های پیچیده شده درون دستمال كاغذی را درون یك ظرف قرار دهید و ظرف را در جایی قرار دهید كه مستقیما زیر نور آفتاب باشد تا رشد دانه‌ها سریع‌تر انجام شود. ظرف باید به مدت 24 تا 48 ساعت در این وضعیت قرار بگیرد. فقط باید گاه‌گداری آن‌ها را كمی مرطوب كنید تا همیشه دستمال خیس بماند. یك تكنیك خوب برای این كار این است كه ابتدا كمی آب روی دستمال بریزید، سپس دست خود را كمی روی دستمال فشار دهید و بعد ظرف را كج كنید تا آب اضافی داخل آن خارج شود.

اكنون روز پنجم است و وقت آن رسیده كه دستمال را باز كنید. در این زمان دانه‌ها كمی رشد كرده‌اند و آماده‌اند تا رشد خود را در جایی دیگر ادامه دهند. اكنون زمان این كار فرارسیده است كه باید در سه مرحله انجام شود:
1- یك تكه دستمال کاغذی را بر اساس شكل كف ظرف خود (یا هر ظرف دیگری كه برای این كار انتخاب كرده‌اید) ببرید. این تكه دستمال كاغذی تبدیل به سطحی می‌شود كه دانه‌ها بر روی آن رشد می‌كنند و به نوعی نقش خاك را برای دانه‌ها بازی می‌كند.
2- دانه‌های جوانه‌زده را درون ظرف دهن‌گشاد و بر روی سطح دستمال كاغذی پخش كنید. دانه‌ها را به صورت یكنواخت بر روی دستمال كاغذی پخش كنید تا در نهایت ظاهر سبزه شما یكدست و بدون حفره خالی شود. ضخامت لایه‌ای كه دانه‌ها در كف ظرف ایجاد می‌كنند كاملا به عمق ظرف شما بستگی دارد. این لایه نباید خیلی نازك باشد. هم‌چنین دانه‌ها نباید روی هم انباشته شوند چراكه این مسئله باعث خفه شدن برخی از آن‌ها شده و در نتیجه فقط تعدادی از آن‌ها رشد می‌كنند. یک ونیم تا 2 سانتی‌متر بهترین ضخامت برای دانه‌های جوانه‌زده است.
3- روی دانه‌ها را با یك دستمال كاغذی مرطوب بپوشانید.
دانه‌ها را به مدت دو روز در این وضعیت قرار دهید و در طول این مدت آن‌ها را سه بار در روز آب دهید تا همیشه خیس و مرطوب باقی بمانند.

اكنون در روز هفتم قرار دارید. در این روز باید دانه‌ها مقداری رشد كرده باشند. با دیدن دانه‌های جوانه‌زده احساس خوبی در شما ایجاد خواهد شد. اكنون زمان آن رسیده كه پوشش دستمال کاغذی روی دانه‌ها را جدا كرده و از درون ظرف خارج كرده و ظرف را در جایی قرار دهید كه نور خورشید وجود داشته باشد. هم‌چنان باید دانه‌ها را آب دهید. روزی دو بار (یك بار در صبح و یك بار شب) به نظر كافی می‌رسد.
كار شما به پایان رسیده است. اكنون می‌توانید شاهد رشد دانه‌ها باشید. سبزه‌ها را می‌توان در ظرف‌های مختلف و با شكل‌های متفاوت پرورش داد. اگر اهل طراحی سفره هفت‌سین خود هستید شكل و رنگ ظرف سبزه شما بسیار مهم می‌شود. پس هنگام انتخاب ظرف به طرح سفره هفت‌سین خود فكر كنید تا سبزه شما با طراحی سفره هفت‌سین هماهنگی داشته باشد.

بذر و دانه ها را از امروز دهم اسفند ماه برای سبزه کاری خیس نمایید اما اگر قصد شما خرفه و شاهی می باشد از یک هفته به عید آن را انجام دهید.

در روز سیزده‌به‌در (روز سیزدهم فروردین ماه) سبزه‌ها در طبیعت رها می‌شوند.

(از چیدانه با تغییرات)

جمعه, 07 آذر 1393 13:32
به گزارش ايرنا،حسين اكبري رييس اداره حفاظت محيط زيست نايين روزپنجشنبه به ايرنا گفت: محيط طبيعي حيات وحش عباس آباد پس ازگذر از دوره طولاني گرم و خشك هشت ماهه ،روزهاي اخير اولين بارش پاييزي را به ميزان ۱۱ ميلي متر شاهد بود. وي افزود: آبگيري سنگاب هاي اين محدوده طبيعي به معناي رفع وابستگي گونه هاي متعدد جانوري به چشمه ساران ، آب انبارهاي احداث شده و آب رساني سيار تا ابتداي بهار سال آينده است و خود يكي از شاخص هاي موفقيت طرح ها و برنامه هاي گسترده
نگهداري و حفاظتي انجام شده و عبور ايمن زيست بوم شاخص و ارزشمند پناهگاه حيات وحش عباس آباد از دوره خشكي است. 
اكبري افزود: در اين فاصله طولاني گرم و خشك و بدون باران، با اقدامات و تلاش هاي همه جانبه زيست محيطي مديريتي و حمايت هاي مسئولين و همكاري مردم ، منابع آبي لازم كه حياتي ترين نياز جمعيت هاي فراوان انواع حيات وحش است به خوبي و به موقع تامين شد. وي تصريح كرد: آبرساني سيار به نواحي مختلف پناهگاه به ميزان ۴۰۰ هزار ليتر در شرايط سخت توپوگرافي ، احداث سه آب انبار جديد در عمق زيستگاه هاي كوهستاني و لايروبي و نگهداري مستمر بيش از ۵۵ دهنه از چشمه ساران اصلي و تعمير اساسي ۲۴ دهنه از چشمه ساران حساس نمونه هايي از اقدامات حفاظتي در حوزه تامين منابع آبي است كه از ابتداي سال تاكنون در اين منطقه طبيعي انجام شده است.
چهارمنطقه تحت مديريت و شكار ممنوع عباس آباد، منطقه حفاظت شده و پارك ملي سياهكوه'، 'منطقه شكار ممنوع كوه بزرگي' و 'منطقه شكار ممنوع هيزم چاه' با بيش از ۷۰۰ هزار هكتار مساحت در محدوده شرق استان اصفهان قرار دارد. اين مناطق با زيستگاه هاي غني و متنوع، داراي جايگاه ممتازي به لحاظ ظرفيت هاي طبيعي و جمعيت هاي حيات وحش هستند.
منطقه حفاظت شده عباس آباد در ۱۹۰ كيلومتري شرق نايين قرار دارد.
(۱۵:۴ - ۰۶/۰۹/۱۳۹۳ | ۸۱۴۰۳۹۹۸ :كد)
چهارشنبه, 21 آبان 1393 10:21
برترین ها- در ھمه منابع از وحشتناک بودن این ریگزار سخن گفته اند، در حالیکه تحقیقات درباره ی آن تا به حال ضعیف و محدود بوده و ھنوز وھم از ماجراجویی در کویری که می گویند برگشت از آن ممکن نیست، دور نشده است.
ریگ جن در قلب کویر مرکزی ایران، در جنوب سمنان، شرق دریاچه نمک، شمال انارک و غرب جندق قرار دارد که به دلیل وسعت زیاد، گرمای شدید، نداشتن چشمه و چاه آب و باتلاقھای نمک صحرایی صعب العبور است که نامش در نقشه ھا کمتر آمده و چندان محل گذر کویرنوردھا نیست.«سون ھدین»، کویرنورد سوئدی نخستین گردشگر خارجی بود که در سال 1900 میلادی سعی کرد به ریگ جن برود، نوشتهھای او، 30 سال بعد «آلفونس گابریل» کویرنورد دیگری را به ایران کشاند تا این ماجراجویی را کامل کند، اما ھیچ یک موفق نشدند این ریگزار را کامل بپیمایند، با این حال ھدین در کتابی با عنوان «صحراھای ایران» شرحی از ریگزار جن داده است.
به باور حاشیه نشینان، ریگ جن نفرین شده است. روایت میکنند، در قدیم کاروانھا و مسافران ھرگز از این کویر عبور نمیکردند. در گذشته این باور وجود داشت که این سرزمین محل زندگی شیطان و جنھا است. مردم محلی میگویند، ھر کسی وارد این سرزمین شده زنده نمانده و ناپدید شده است. ریگ جن را مثلث برمودای ایران میدانند.
سون ھدین در کتابش افسانه ھایی را از مردم بومی آن منطقه روایت کرده که گفته اند: در مرکز «کویر جن» بھشت گمشده ای وجود دارد. در آن بھشت دریاچه ای با جنگل انبوه است که شیاطین پشم شترھا را در آنجا رھا کرده اند و ھرکس به آن منطقه دست یابد، ثروتمند خواھد شد، درحالیکه چنین روایتی صادق نیست.
پس از تلاشھای ناکامی که برای پیمایش کامل ریگزار جن صورت گرفت، سرانجام کویرشناسی ایرانی به نام «علی پارسا» به ھمراه اسماعیل میرانزاده که آن زمان رییس پارک ملی کویر بود، حدود 70 سال بعد از «گابریل» ریگ جن را ھوایی پیمودند تا اثبات کنند، موضوع شگفت انگیزی در این کویر نیست. پارسا سپس این مسیر را زمینی طی کرد، البته با تجھیزات کامل و گرفتار شیاطین و جنھا ھم نشد.
با این حال ھیچگاه برای اولین تجربه ی کویرنوردی، ریگزار جن پیشنھاد نمی شود، چون نقشه ی دقیقی از آن موجود نیست و مسیرھا به طور مشخص ثبت نشده است و در این صورت رفتن به آن ھمانا قوت بخشیدن به افسانه ھایی است که می گویند؛ «ھر کسی وارد این سرزمین شده، زنده برنگشته!»
(١٣٩٣ آبان ١٨ : ١۵٠٨۴٩)
دوشنبه, 03 ارديبهشت 1397 16:38

انارک نیوز - "شکر تیال" که ماده ای متمایل به شیرین و سفید رنگ می باشد از برگ های بوته تیغ که به انارکی "تی" گفته می شود کنده می شود و برای رفع عوارض سرماخوردگی بسیار مفید می باشد. 
جوشاندن حدود پنج دقیقه شکرتیال با "به دانه" و "انجیر" در آب و خوردن این معجون برای سرفه و گرفتگی صدا فوق العاده موثر است. هم چنین جهت برطرف کردن سرفه می توان شکرتیال را مکید.
در شهریور ماه، هنگام گردش در بیابان های انارک، قبل از اولین بارش باران که باعث ریختن آن از بوته "تیغ" می شود آنرا بکنید. مواظب باشید خار در دستتان فرو نرود.
شکرتیال پیله توع خاصی از کرم می باشد. انارکی ها به این حشره خرطوم دار "گاچو" می گویند.

Echinops is a genus of about 120 species of flowering plants in the family Asteraceae, commonly known as globe thistles. They have spiny foliage and produce blue or white spherical flower heads.
شِکَرتیغال (Echinops) سرده‌ای از گیاهان چندساله‌است. نام‌های دیگر آن در قدیم شکرتیار، خارشکر و تیغ قندک بوده‌است. شکر تیغال که براحتی در آب حل می‌شود دارای ۲۳ درصد قند "ترهالوز"، طعمی شیرین و لعاب‌دار است و بعنوان لینت‌بخش و برطرف‌کننده سرفه و نیز پائین آورنده تب مصرف می‌شود. مادة شيرين يا كمي شيريني است. اين ماده در اثر نيش حشره اي به برگ و شاخه هاي گياهي توليد مي شود، پس از اينكه حشره برگ و شاخه ها را نيش مي زند پيلة خود را نيز روي آن تشكيل مي دهد و پس از رشد لارو در داخل پيله و طي دورة زندگي به صورت حشره در آمده پيله را سوراخ كرده و از آن خارج مي شود. پيلة باقيمانده را شكر تيغال نامند.
گياهي كه ميزبان اين حشره مي باشد به فارسي «خارشكر» و به فرانسوي Echinope يا Echinope و به انگليسي از انواع Thistle ناميده مي شود. نوعي از آن كه پرورشي است و گلهاي آبي كروي زيبايي دارد، در باغها كاشته مي شود و Globe thistle ناميده مي شود. اين گياه از خانوادة Compositae و نام علمي آن Echinops persicus Stev. Et Fisch (پارسا) مي باشد.
طبق يادداشتهاي شلمير بر مبناي مطالعات مندرج در كتابي به نام Special Katalog der Ausstellung des persischen Reiches; Wien 1873 من تيغال يا مادة شكر تيغال به صورت پيله يا گال حشره Larinus maculates است كه روي گياهي به نام Echinops candidus زندگي مي كند. اضافه مي شود كه آقاي Royle معتقد است كه اين را در هند به نام «گل تيغال» مي شناسند و در مخزن الادويه آمده است كه در شيراز آن را «خوز و كك» گويند.
مشخصات گياه ميزبان شكر تيغال
خارشكرها به طور كلي گياهان خارداري هستند كه گلهاي آنها به طور مجتمع به شكل گلوله كروي شكل در انتهاي ساقه ديده مي شود. برگهاي آن دراز و داراي بريدگي عميق، نامنظم و دندانه دار است كه در انتهاي هر دانه خار ديده مي شود و رنگ برگ سبز روشن است. گياه خارشكر مولد شكر تيغال در اطراف تهران، دامنه هاي البرز، دماوند، شيراز و نائين و در ميشو داغ و تبريز، زنجاب و درغرب در دامنه هاي كوه پرو و در گلپايگان، تفرش، اشترانكوه، در شيراز و كرمان ديده مي شود، در اروپا و آسيا و آفريقا نيز انواع گياهان خارشكر انتشار دارند.
مشخصات شكر تيغال
پيله حشره Larinus كه پس از نيش زدن حشره روي گياه تشكيل مي شود سفيد مايل به زرد و جنس آن از گل سفيد و شكل آن تخم مرغي و درازاي آن حدود 2 سانتي متر است. پس از اينكه حشره پيله اي مانند پيلة كرم ابريشم ايجاد كرد در داخل آن محبوس مي شود. در برخي موارد دورة زندگي حشره تمام شده و از صورت لارو (كرم) به صورت حشره در مي آيد، پيله را سوراخ مي كند خارج مي شود، بنابراين در اغلب شكر تيغالها حشره در داخل آن نيست ولي در بعضي موارد نيز حشره داخل آن است. زماني كه شكر تيغال كه همان پيله يا غلاف حشره است، تازه باشد كمي شيرين است، ولي وقتي كه كهنه شده باشد شيريني آن خيلي كم مي شود و طعم نشاسته اي پيدا مي كند. معمولا لارو حشره را كه مولد اين پيله است به شيراز تيغال و پيله را «شكر تيغال» مي نامند.
خواص – كاربرد
شكر تيغال از نظر طبيعت طبق نظر حكماي طب سنتي از نظر حرارت و برودت معتدل و رطوبت آن كمي بيشتر و با كمي لزجي مي باشد. اين ماده از زمان ابوعلي سينا شناخده شده بود و براي سرفه و دستگاه تنفس به عنوان داروي خيلي نافع تجويز مي شده است. ملين سينه است و خشونت سينه را رفع مي كند. حدث اخلاط و سوزش مري را تسكين مي دهد و براي سرفه و صاف كردن صدا و رفع خشكي گلو و معده نافع است. اسراف در خوردن آن به هم خوردگي حال و آشفتگي ايجاد مي كند. از اين نظر بايد با شكر و ترنجبين خورده شود. مقدار خوراك آن تا 20 گرم است.
دكتر شليمر در يادداشتهايش مي نويسد با اينكه شكر تيغال شيريني ندارد و طعمي نشاسته اي دارد، مع هذا يكي از موثرترين داروهاي سينه است و بويژه براي تسكين سرفه هاي شديد و سركش كه ناشي از تحريك برونشها باشد، آرامش بخش است.
(نویسنده : مصطفی عموحیدری از تودشک| تاریخ : 17:53 - یکشنبه ششم مرداد 1392)